Ortadoğu Eksenli Yeni Dünya Düzeni
22 Kasım 2015
Moskova Bolşevik Mirasını Terk mi Edecek?
22 Kasım 2015

IŞİD’in İran’da Eylem Kapasitesi

Giriş

İran nüfusunun önemli bir oranı Sünnî mezhebine bağlı kitlelerden oluşmaktadır. İran’ın dört bir tarafına dağılan Sünnîler, 1979 İran Devrimi’nden sonra Şiî yönetimin tazyiklerine mâruz kalmışlardır. İran resmî siyaseti doğrultusunda, İran’da mezhep ve etnik köken eksenli resmî istatistiksel araştırmalar yapmak yasaktır. Bu sebepten mevcut veriler tahminidir ve bazen de siyasî amaçlara alet olmaktadır. Amerika İstihbarat Merkezi (CİA) verilerine göre İran’daki Sünnîler nüfusun yüzde dokuzunu oluşturmaktadır yâni altı milyonu aşkın insan Sünnî mezhebine bağlıdır.1 Fakat gayri resmî araştırmalar İran’daki Sünnîlerinin oranını yüzde yirmi beşe kadar çıkarmaktadır. İran Sünnîleri zaman zaman İran’ın Şiîci politikaları neticesinde ve mezhebî baskı sonucunda cihatçı ve teröristi guruplara destek olmuşlardır. Son dönemde IŞİD örgütünün Ortadoğu’daki gücünü artırmasına paralel olarak İran’daki bazı terörist guruplar IŞİD’e biat etmiş yahut da bazı İran vatandaşları bireysel olarak IŞİD’e katılmıştır. Yazının geri kalan kısmında IŞİD’in İran’daki faaliyetleri ve bu örgüte katılan guruplar ve insanlar ele alınacaktır.

IŞİD İçindeki İran Kürtleri

Mevcut veriler ve haber ajansları tarafından yayınlanan bilgilere göre, IŞİD içindeki en kalabalık İranlı grubunu İran Kürtleri oluşturmaktadır. İran Kürtleri yoğun olarak İran’ın batı bölgesinde yaşamaktadırlar. Kürt kökenli siyasîlerin yaptıkları açıklamalarda ve özellikle Pankürdist haber sitelerinde yer alan haberlerde bu katılımın yüksek olduğu vurgulanmaktadır ve ayrıca ilginçtir ki aynı kaynaklar İran istihbaratının buna yardımcı olduğu ileri sürülmektedir. Özellikle Kürdistan Pres Ajansı (Kurdpa) bu konuda sürekli haber yayan ajans konumundadır. Kurdpa web sitesi (İngilizce-Farsça-Kürtçe (Latin alfabesiyle)-Kürtçe(Arap alfabesiyle)) yayın yapmaktadır. Ajans haberlerinin çoğunluğunu yerel kaynaklardan elde ettiğini iddia etmekte ve bu sebepten de dikkate alınan yayınlar yapmaktadır. Kurdpa’nın haberlerine göre bugüne kadar İran Kürtlerinden yaklaşık 700 kişi IŞİD saflarına katılmıştır. Bu bölümde, bu web sitenin konuyla ilgili yerel kaynaklara istinaden yayınladığı haberler ve İran’ın hiçbir kurum ve haber ajansı tarafından yalanlanma getirmediği bilgilere özet olarak yer verilecektir.

Kurdpa’nın 30.08.2014 tarihinde yayımladığı habere göre, İran’ın Urmiye kenti Sünnî mollalarından “Molla Abdülhadi” ve Saggız kenti Sünnî mollalarından “Molla Hadi Salehi”, IŞİD örgütüne biat etmişler ve bu sebepten İran istihbaratı tarafından gözaltına alınmışlardır. Haber şu şekildedir: “İran’ın Urmiye kenti Sünnî imamlarından Molla Abdülhadi, IŞİD’e biat etmiştir. Bunun ardından İran-Türkiye sınırındaki Targour ilçesine bağlı Movana köyünde Devrim Muhafızları ve iki IŞİD militanı arasında çatışma gerçekleşmiştir. İran’ın Kürdistan Eyaleti merkezi Senendec kentindeki ‘Ban Leylakh’ bölgesi IŞİD militanlarının merkezi durumundadır, öyle ki IŞİD militanları burada silâhla gezebilmektedir. Gelen bilgilere göre Saggız kentinde yaşayan Sünnî imam, Molla Hadi Salehi (Molla Hadi Hermidol adıyla biliniyor) de IŞİD’e biat etmiş ve bu sebepten İran istihbaratı tarafından gözaltına alınmıştır.”2 Aynı haberde ayrıca şu bilgilere yer verilmiştir: “Bugün 150 İranlı, İran’ın Karaj ve Qezel Hesar cezaevlerinde cihatçı Sünnî guruplara üyelik suçundan idamı bekliyorlar. İran’ın Senendec ve Kermanşah cezaevlerindeki Sünnî cihatçılar ‘Ketaeb Gaed Kurdistan’ örgütünden ayrılıp resmen İran iktidarına karşı cihat ilân eden ‘Ceyş-e Sahabe’ örgütüne üye olmuşlardır. Bunların birçoğu El-Kaide örgütünü İran istihbaratıyla işbirliği yapmakla suçluyorlar. Bu grup mensupları, İran dinî lideri Hameney’in Kürdistan Eyaleti’ne yapacağı ziyaret öncesinde, teröristi eylem hazırlığı içinde oldukları gerekçesiyle, gözaltına alınmışlardır.”3 Bu habere göre İran’da 150 kişi IŞİD ve benzer örgütlere üyelik suçundan idamı bekliyor. Bu guruplar örgütleşmiş ve hatta silâhlı eylemlere girişmişlerdir. IŞİD İran’da birkaç defa eylem gerçekleştirmiştir fakat bunların bazıları haberlere konu olmadan örtbas edilmiştir. Meselâ aynı haber sitenin 28.08.2014 tarihli haberine göre İran Devrim Muhafızları ve IŞİD militanları İran-Türkiye sınırında çatışmışlardır: “IŞİD örgütü üyeleri ve İran Devrim Muhafızı askerleri arasında İran’ın Batı Azerbaycan eyaletinde çatışma gerçekleşti. İran-Türkiye sınırına yakın Targour ilçesine bağlı Movana köyünde, Devrim Muhafızları ile iki IŞİD militanı arasında çatışma yaşandı.”4 Kurtpa haber sitesinde IŞİD örgütüne katılan İranlı Kürtler, ancak ölmeleri hâlinde gündeme gelmektedir. Bu haberlerden bazıları şunlardır:

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir